Wstęp
Spis treści
Dzięki grantom pochodzącym z Norweskiego Mechanizmu Finansowego, przedsiębiorstwo ze Stalowej Woli zakupiło nowoczesną instalację do odzysku metali z odpadów postrzępiarkowych, stając się jednym z najnowocześniejszych w branży recyklingu – nie tylko w kraju, ale i na świecie.
Stalowowolska firma Wtór-Steel istnieje od 2005 roku i zajmuje się odzyskiem metali żelaznych oraz nieżelaznych. – Trafiają do nas m.in. wycofane z eksploatacji samochody, które rozkładamy na czynniki pierwsze i poddajemy recyklingowi – mówi Krzysztof Brzozowski, dyrektor we Wtór-Steel Sp. z o.o.
Jednym z celów firmy jest maksymalizacja odzysku odpadów – chodzi o to, aby jak najwięcej surowców przekazać do dalszego obiegu i zminimalizować ich uciążliwość dla środowiska. Branża recyklingu, w której działa Wtór-Steel ma niezwykle duży potencjał rozwojowy. Topniejące zasoby naturalne wymuszają stosowanie rozwiązań zmniejszających ilość składowanych odpadów poprzez ich przetwarzanie i powtórne wykorzystanie.
Przedsiębiorstwo ze Stalowej Woli dysponuje obecnie innowacyjną, zautomatyzowaną, inteligentną instalacją służącą do segregacji odpadów żelaznych i nieżelaznych. Jej zakup był współfinansowany ze środków Norweskiego Mechanizmu Finansowego na lata 2009-2014 w programie „Innowacje w zakresie zielonych technologii”.
Wiedzieliśmy czego chcemy
Firma Wtór-Steel była jednym z 28 przedsiębiorstw, wyselekcjonowanym spośród 80, które złożyły wnioski, i otrzymała dofinansowanie na inwestycje w zakresie wdrożenia ekologicznych technologii i procesów produkcyjnych, bo taki był główny cel programu.
– Ze strony internetowej Innovation Norway (operatora poprzednich edycji funduszy) dowiedzieliśmy się o spotkaniach informacyjnych organizowanych w różnych rejonach Polski. Jadąc na spotkanie do Lublina mieliśmy już pewne plany dotyczące unowocześnienia naszej instalacji sortującej i chcieliśmy się dowiedzieć czy fundusze norweskie mogłyby nas przybliżyć do realizacji tego projektu. Okazało się, że wpisuje się on idealnie w założenia programu – wspomina Krzysztof Brzozowski.
Celem projektu Wtór-Steel było wdrożenie innowacyjnej technologii odzysku metali z odpadów postrzępiarkowych. Złom, który trafia do firmy, jest poddawany w pierwszej kolejności działaniu strzępiarki – rozdrabnia ona złom i dokonuje wstępnej selekcji odpadów. Niemniej, w trakcie rozdrabniania powstaje mnóstwo odpadów, które zawierają w sobie takie nieżelazne metale jak aluminium, miedź, mosiądz oraz ołów. – Ich odzysk, przeprowadzany ręcznie na taśmie selekcyjnej przez pracowników, był wysoce nieskuteczny. Wielu z tych metali nie dało się odzyskiwać – zwraca uwagę dyrektor Brzozowski.
Stąd też właściciele firmy zainteresowali się automatyzacją całego procesu, który dzięki wykorzystaniu czujników – rozpoznawanie kolorów, bliska podczerwień, sensory elektromagnetyczne – umożliwiających identyfikację i oddzielanie wielu różnych materiałów, zwiększyłby zdecydowanie efektywność odzysku. Zanim Wtór-Steel złożył wniosek, nawiązał współpracę z norweską firmą TOMRA Sorting AS, jednym ze światowych liderów oferujących automatyzację odzysku odpadów – za partnerstwo z firmą norweską można było otrzymać dodatkowe punkty podczas oceniania wniosku przez operatora.
Jednak nie był to jedyny powód nawiązania partnerstwa. – Słyszeliśmy wcześniej o tej firmie i wiedzieliśmy, że oferuje rozwiązania, które by nas interesowały. Nie mogliśmy jednak kupić tego systemu w ciemno, dlatego w centrum pokazowym TOMRA w Niemczech wykonaliśmy szereg testów, dzięki którym dowiedzieliśmy się co możemy odzyskać z naszych odpadów i jak wzrośnie efektywność – wyjaśnia Krzysztof Brzozowski. Przeprowadzenie wszystkich potrzebnych testów zajęło dwa lat.
Trzykrotny wzrost odzysku
Dzięki uruchomieniu systemu w 2017 roku, Wtór-Steel zanotował prawie trzykrotny wzrost odzysku metali nieżelaznych oraz czterokrotny w przypadku stali nierdzewnej. – Jesteśmy naprawdę zadowoleni z rezultatów. Gdyby nie dofinansowanie z funduszy norweskich, nie moglibyśmy sobie pozwolić na wdrożenie tak zaawansowanego systemu – tłumaczy Krzysztof Brzozowski.
Cała instalacja, której ostateczny koszt wyniósł 3,2 mln EUR, z czego 1,3 mln EUR pokryły fundusze norweskie, mieści się w hali o powierzchni ok. 4,5 tys. m2. Działa w następujący sposób: odpady powstałe w wyniku strzępienia trafiają do centrum odzysku metali (bo tak właściciele firmy nazywają swoją nowoczesną sortownię). Ich „podróż” zaczyna się na stacji nadawczej, z której są rozprowadzane na trzy niezależne ciągi produkcyjne. Wydzielają one metale żelazne, nieżelazne oraz odpady mieszane. Następnie urządzenia TOMRA sortują stal nierdzewną i kable miedziane. – W całym tym procesie człowiek pełni wyłącznie funkcję kontrolną – zwraca uwagę dyrektor Brzozowski.
Po zakończonym procesie odzysku, produkty te są składowane w magazynie i trafiają do końcowych odbiorców, którym są m.in. huty. Dzięki zrealizowanemu projektowi, Wtór-Steel tworzy wartość dodaną, która pozwala oferować lepsze warunki współpracy dostawcom i klientom. Otrzymują bardzo wysoką czystość surowca.
Dla firmy TOMRA projekt ten też miał duże znaczenie – był to pierwszy w Polsce projekt związany z odzyskiem metali na tak dużą skalę. Dyrektor Brzozowski nie wyklucza w przyszłości dalszej współpracy z norweskim partnerem, ponieważ widzi duży potencjał w obszarze automatycznego wydzielania polimerów z odpadów, które trafiają do Wtór-Steel. Obecnie jednak przedsiębiorstwo ze Stalowej Woli koncentruje się na budowie nowej, jeszcze wydajniejszej strzępiarki.
Partnerstwa w projektach z firmami norweskimi będą również preferowane w nadchodzącej edycji Funduszy Norweskich. Firmy z sektora MŚP, takie jak wspomniany Wtór-Steel, będą mogły skorzystać z programu „Przedsiębiorczość i innowacyjność”, którego operatorem jest Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości. Celem programu jest wzmocnione tworzenie wartości i zrównoważonego wzrostu. Największe szanse na otrzymanie dotacji będą miały firmy, które planują zrealizować projekty w następujących obszarach: innowacje w zakresie zielonych technologii, „niebieskiego” wzrostu oraz włączenia społecznego, m.in. poprzez zastosowanie technologii informatycznych wspierających osoby niesamodzielne.
